De overgang en overgangsklachten

Marjolein | dinsdag 13 maart

overgang en overgangsklachten Zo tussen de 40 en 58 jaar raken de meeste vrouwen in de overgang. De menstruatie blijft uit, want er worden geen nieuwe eitjes meer aangemaakt. Ook worden de hormonen oestrogeen en progesteron steeds minder aangemaakt terwijl de aanmaak van het manlijk hormoon gelijk blijft. De hormonen moeten daarom in die periode een nieuw evenwicht zoeken. Dat gaat gepaard met lichamelijke ongemakken. Vooral opvliegers zijn een duidelijk signaal van de menopauze. Hoe de overgang verloopt en de duur ervan, is voor alle vrouwen anders. In dit blog geven we je alle tips die kunnen helpen bij een soepele overgang.

Bekijk hier het complete assortiment op Plein om verlichting te geven tijdens de overgang

Overgangsklachten

De meeste vrouwen krijgen te maken met de volgende overgangsklachten. Graag vertel ik welke dit zijn en wat je er tegen kunt doen.

Opvliegers

Een opvlieger is een plotseling opkomend gevoel van hitte. Je krijgt last van opvliegers omdat het hormoon oestrogeen de temperatuur van je lichaam beïnvloedt. Als er minder oestrogeen in je bloed zit, denkt het lichaam dat er sprake is van een hoge temperatuur. Je lichaam reageert hierop door de bloedvaten wijder te maken en het lichaam af te koelen door middel van transpiratie. Op dat moment heb je een opvlieger. Dit gevoel kan samengaan met een versnelde hartslag, transpireren, tintelingen, misselijkheid en zware en vermoeide ledematen. Bij een opvlieger kleurt het gezicht, hals en borst meestal rood. De duur van een opvlieger en de frequentie per dag/nacht kan per persoon sterk verschillen.

Hoe kun je de last van een opvlieger verminderen?

Als je een opvlieger krijgt kun je de het volgende doen om er minder last van te hebben:

Draag je kleding in laagjes, zodat je tijdens een opvlieger iets uit kunt doen.
Als je het heel warm krijgt door de opvlieger kun je verkoeling zoeken door een doek met koud water nat te maken en in je nek te leggen. Het helpt ook om je polsen of ellebogen af te koelen met water.
Zorg dat je niet in stresssituaties komt. Stress versterkt de overgangsklachten, dus ook de opvliegers. Door stress krijg je adrenaline en onder invloed van adrenaline krijg je meer opvliegers.
Let op wat je eet. Voedingsmiddelen beïnvloeden de opvliegers zowel positief als negatief. Voeding die zorgt dat je meer last hebt van opvliegers zijn sterk gekruid eten, producten waar veel eiwitten in zitten, witte suiker, gevogelte en vlees. Producten die het hormoon fyto-oestrogeen bevatten, helpen juist tegen opvliegers. Fyto-oestrogeen zit onder andere in soja, granen, groente, fruit, knoflook, noten, honing, peulvruchten en vis.
Wees terughoudend met het drinken van koffie, thee en andere cafeïne houdende dranken. Cafeïne kan opvliegers uitlokken. Dit geldt ook voor alcohol.
Beweeg voldoende. Vrouwen die voldoende bewegen, hebben minder last van opvliegers en de opvliegers die ze krijgen zijn minder hevig.
Als je last hebt van nachtelijk zweten zorg dan voor passende dekens, niet te warm en niet te koud. Leg ook een schoon nachthemd of T-shirt klaar zodat je even iets schoons aan kunt trekken als je drijfnat bent geworden door het transpireren.
Je kunt bij de drogist supplementen kopen die kruiden bevatten met een gunstige invloed op de overgang en opvliegers. Let wel op want in sommige producten zit Sint Janskruid. Sint Janskruid kan de werking van andere geneesmiddelen beïnvloeden. Als je dus middelen met Sint Janskruid gebruikt, is het raadzaam om dit te melden aan apotheker of arts.

Stemmingswisselingen

Neerslachtige gevoelens en huilbuien. De overgang kan ook je emoties beïnvloeden. Jij bent niet de enige die hier last van heeft want ook je partner moet omgaan met jouw frustraties, snauwen, geen zin hebben in vrijen. Natuurlijk, de overgang is niet niks, maar jij voelt wat er gebeurd in je lijf en voor je partner blijft het een groot abracadabra als je hem of haar er niet bij betrekt. Blijf met elkaar praten, vertel wat je doormaakt en deel wat je voelt. Om minder last te hebben van stemmingswisselingen kun je ook proberen om negatieve gedachten om te buigen naar positieve. Zorg daarnaast voor afleiding, doe wat leuks! Toch down? Een kleine oefening: schrijf elke avond drie dingen op waar je die dag blij van werd. Een compliment of een lachbui met een vriendin? Lees deze complimentjes ’s ochtends nog eens hardop en begin de dag met een lach!

Gewicht

Rond de overgang wordt de stofwisseling trager, houdt het lichaam meer vet vast en verbrandt het minder energie. Sommige vrouwen merken dat ze hierdoor zwaarder worden, terwijl ze hetzelfde blijven eten. Bovendien concentreert het lichaamsvet zich meer rond de buik, taille en borsten. Kom in beweging, eet minder suiker en (snelle) koolhydraten en meer goede vetten (noten, vette vis). Maar...vermijd diëten! Dit kan de hormonen juist nog meer uit balans brengen.

Droge huid

Als de hormonen afnemen verandert de elasticiteit van de huid, wordt je huid dunner en je kan anders gaan ruiken. Je huid heeft minder de kracht om in de oude, strakke stand terug te komen. Een droge huid kan dus veroorzaakt worden door de hormonale veranderingen die je lichaam tijdens de overgang ondergaat. Gelukkig kun je iets doen om je zachte huid te behouden! De verzorging van je huid heb je tijdens de menopauze nog wel zelf in de hand. Let daarom op de volgende zaken:

Eet voldoende essentiële vetzuren. Kies bijvoorbeeld voor noten, vette vis en soja. Dit helpt je bij de hydratatie van je huid.
Drink veel water en niet teveel alcohol. Roken kan de huid ook uitdrogen.
Maak gebruik van een dagcrème met een UV-filter van SPF 15 of meer.
Vermijd uitgebreide hete douches en baden. Hiermee spoel je alle natuurlijke vetten in de huid weg.
Wees voorzichtig met zeep. Je lichaam droogt hierdoor alleen maar uit. Gebruik daarom liever geen zeep of een parfumloze zeep.
Gebruik na het douchen een voedende crème. Een eenvoudige vaseline werkt ook prima.
Bewegen kan ook helpen, hierdoor wordt de huid beter voorzien van voedingsstoffen en zuurstof waardoor het collageen behouden blijft.

Als je na al deze maatregelen toch nog last blijft houden van een droge huid kan er sprake zijn van een andere oorzaak. Wij adviseren je dan om contact op te nemen met je huisarts.

Haar

Je lichaamshaar kan veranderen tijdens de overgang. Elke vrouw maakt naast vrouwelijke hormonen ook mannelijke hormonen aan. Dit wordt het hormoonevenwicht genoemd. Dit evenwicht verschuift tijdens de overgang. Er worden minder vrouwelijke, maar nog steeds evenveel mannelijke hormonen gemaakt. Daardoor kun je last krijgen van extra haargroei op benen, bovenlip of kin. Om dit te verwijderen kun je ontharingsmiddelen speciaal voor het gezicht gebruiken. De overgang kan ook invloed hebben op je hoofdhaar. Bij veranderingen in de oestrogeenhoeveelheid, is het belangrijk dat de doorbloeding van de kleine bloedvaatjes van het lichaam wordt gestimuleerd. Dit geldt ook voor de bloedvaatjes in de hoofdhuid. Als het niet gestimuleerd wordt, kan het haar slap en dun worden. Hoofdhuidmassage helpt om de bloeddoorstroming te ondersteunen.

Borsten

Je borsten zullen tijdens de overgang waarschijnlijk veranderen. Aan de ene kant omdat bindweefsel slapper wordt naarmate je ouder wordt. Aan de andere kant speelt ook de afname van oestrogeen een rol. Daardoor verandert het melkklier- en vetweefsel en worden borsten minder stevig.

Vochtbalans

Door de verminderde aanmaak van oestrogeen worden de ogen, neus, mond en vagina soms wat droger. Drink daarom minimaal 2 liter water per dag. Aanvullende kun je ook een neusspray bij droogneusslijmvlies of oogdruppels bij droge ogen gebruiken. Als vrijen pijn doet omdat de vagina droog is, kun je een glijmiddel gebruiken. Hygiëne is ook extra belangrijk, omdat de balans in de vagina zich niet meer zo snel herstelt. Was je vagina alleen met water en niet met zeep. Zeep verergert het droge gevoel vaak. Soms kan een vaginale spoeling uitkomst bieden. Er zijn speciale producten voor de intieme hygiëne.

Naar de huisarts met overgangsklachten?

Sommige vrouwen hebben de pech dat zij de overgang erger dan de gemiddelde vrouw moeten doormaken en dat er geen supplementen zijn die hen verlichting geven. Als dit bij jou het geval is schroom dan niet om naar je huisarts te gaan want er zijn ook geneesmiddelen die de overgang dragelijker kunnen maken.